Ngày 10/6/2026, Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa XVI đã thông qua Pháp lệnh số 01/2026/UBTVQH16 sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Hợp nhất văn bản quy phạm pháp luật. Pháp lệnh có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2026.
Với nhiều điểm mới quan trọng, Pháp lệnh số 01/2026/UBTVQH16 góp phần nâng cao hiệu quả công tác hợp nhất văn bản quy phạm pháp luật, tạo thuận lợi cho cơ quan, tổ chức, cá nhân trong quá trình tra cứu, viện dẫn và áp dụng pháp luật. Một số nội dung nổi bật gồm:
Thứ nhất, Pháp lệnh quy định "Văn bản hợp nhất được cơ quan, tổ chức, cá nhân sử dụng làm căn cứ chính thức trong viện dẫn và áp dụng pháp luật". Đây là điểm mới quan trọng so với quy định trước đây, giúp người dân, doanh nghiệp và cán bộ, công chức có thể sử dụng trực tiếp văn bản hợp nhất khi nghiên cứu, viện dẫn và áp dụng pháp luật, thay vì phải đối chiếu giữa văn bản gốc và các văn bản sửa đổi, bổ sung.
Thứ hai, Pháp lệnh quy định dự thảo phần nội dung hợp nhất được trình đồng thời với dự thảo văn bản sửa đổi, bổ sung khi trình cơ quan, người có thẩm quyền xem xét, thông qua hoặc ban hành; đồng thời văn bản hợp nhất được đăng tải cùng thời điểm với văn bản sửa đổi, bổ sung. Quy định này góp phần khắc phục tình trạng chậm ban hành văn bản hợp nhất, đồng thời nâng cao chất lượng kỹ thuật lập pháp ngay từ giai đoạn xây dựng văn bản.
Thứ ba, Pháp lệnh bổ sung quy định về cách thức viện dẫn văn bản hợp nhất. Theo đó, khi viện dẫn văn bản hợp nhất của luật hoặc pháp lệnh phải ghi tên, số, ký hiệu của luật hoặc pháp lệnh được sửa đổi, bổ sung và kèm theo cụm từ "hợp nhất tại Văn bản hợp nhất số..." cùng số, ký hiệu của văn bản hợp nhất. Đối với các văn bản quy phạm pháp luật khác, việc viện dẫn cũng được thực hiện theo nguyên tắc tương tự. Khi viện dẫn phần, chương, mục, điều, khoản hoặc điểm trong văn bản hợp nhất phải ghi rõ số thứ tự của nội dung được viện dẫn để bảo đảm tính chính xác.
Thứ tư, Pháp lệnh tiếp tục mở rộng phạm vi hợp nhất đối với văn bản quy phạm pháp luật của chính quyền địa phương cấp tỉnh và cấp xã, đồng thời mở rộng đối tượng hợp nhất đối với các văn bản được sửa đổi, bổ sung, đính chính, bãi bỏ một phần, hết hiệu lực một phần, tạm ngưng hiệu lực một phần hoặc công bố tiếp tục có hiệu lực một phần. Bên cạnh đó, Pháp lệnh cũng bổ sung các quy định nhằm tăng cường trách nhiệm của cơ quan có thẩm quyền và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo trong hoạt động hợp nhất văn bản.
Việc ban hành Pháp lệnh số 01/2026/UBTVQH16 không chỉ khắc phục những khó khăn, vướng mắc trong công tác hợp nhất văn bản quy phạm pháp luật thời gian qua mà còn góp phần xây dựng hệ thống pháp luật minh bạch, thống nhất, dễ tra cứu và dễ áp dụng, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp và các cơ quan, tổ chức trong quá trình thực hiện pháp luật.