Với quan điểm văn hóa là nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh quan trọng của sự phát triển, UBND phường Nha Trang vừa ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện Đề án “Thúc đẩy các phong trào, hoạt động văn hóa cơ sở, lấy người dân làm trung tâm” giai đoạn 2026 - 2030. Kế hoạch đã cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW, ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, Chương trình hành động số 22-CTr/TU, ngày 19/5/2026 của Tỉnh ủy và Kế hoạch số 9701/KH-UBND ngày 30/7/2026 của UBND tỉnh Khánh Hòa, hướng tới xây dựng đời sống văn hóa phong phú, lành mạnh, thiết thực, trong đó người dân vừa là chủ thể sáng tạo, vừa là đối tượng thụ hưởng.

Liên hoan biểu diễn Lân Sư Rồng mừng Đảng, mừng Xuân là hoạt động truyền thống được tổ chức hàng năm luôn thu hút đông đảo nhân dân, du khách tham gia
Thực tế những tháng đầu năm 2026 cho thấy đời sống văn hóa cơ sở trên địa bàn phường Nha Trang đang từng bước được quan tâm đổi mới, gắn chặt hơn với nhu cầu của người dân. Nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ được địa phương tổ chức thành công như: Liên hoan biễu diễn Lân Sư Rồng, Hội Hoa Xuân Nha Trang- Khánh Hòa năm 2026, chương trình giao lưu các Câu lạc bộ Ca - Múa - Nhạc phường Nha Trang năm 2026… Đây không chỉ là hoạt động văn hóa phục vụ nhiệm vụ chính trị mà còn tạo không gian để các nghệ nhân, câu lạc bộ, hạt nhân văn hóa, văn nghệ quần chúng và người dân gặp gỡ, giao lưu, phát huy năng khiếu, góp phần làm phong phú đời sống tinh thần tại cơ sở.

Phong trào thể thao quần chúng của phường Nha Trang phát triển mạnh mẽ với nhiều giải đấu được tổ chức giúp nhân dân được giao lưu, nâng cao sức khỏe
Phong trào thể dục, thể thao quần chúng tiếp tục được duy trì với Ngày chạy Olympic vì sức khỏe toàn dân cùng nhiều giải đấu trong khuôn khổ Đại hội Thể dục thể thao phường lần thứ I năm 2026 được tổ chức thu hút đông đảo các vận động viên và các tầng lớp nhân dân tham gia. Những hoạt động này góp phần thúc đẩy phong trào toàn dân rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ vĩ đại trong các tầng lớp nhân dân trên địa bàn, đồng thời tăng cường giao lưu, đoàn kết giữa các tổ dân phố, cơ quan, đơn vị và các tầng lớp nhân dân.

Hoạt động trưng bày, giới thiệu sách ngoài trời của Thư viện Nha Trang góp phần lan tỏa, đưa văn hóa đọc đến gần hơn với cộng đồng
Cùng với đó, các hoạt động thông tin cơ sở tiếp tục phát huy vai trò là cầu nối giữa chính quyền với nhân dân. Phong trào đọc sách trong cộng đồng được lan tỏa mạnh mẽ giúp nâng cao kiến thức, kỹ năng, phát triển tư duy, giáo dục và rèn luyện nhân cách con người và góp phần xây dựng xã hội học tập. Điều đáng ghi nhận là các giá trị văn hóa đang ngày càng được thể hiện bằng những hành động cụ thể trong đời sống. Qua kiểm tra, 100% việc cưới, việc tang của người dân được thực hiện theo nếp sống mới, không phát sinh trường hợp rải vàng mã, tiền thật trên đường đưa tang. Những chuyển biến ấy chính là thước đo quan trọng cho hiệu quả của phong trào toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa - nơi văn hóa ở cơ sở được hình thành từ mỗi gia đình, mỗi khu dân cư và từ chính cách ứng xử của mỗi người dân để cùng nhau xây dựng khu dân cư văn minh, sạch đẹp.
Trên nền tảng đó, Kế hoạch triển khai thực hiện Đề án “Thúc đẩy các phong trào, hoạt động văn hóa cơ sở, lấy người dân làm trung tâm” trên địa bàn phường giai đoạn 2026 - 2030, UBND phường Nha Trang đặt ra mục tiêu, yêu cầu là phải tạo chuyển biến rõ hơn về chất lượng và hiệu quả các phong trào, hoạt động văn hóa cơ sở. Kế hoạch xác định việc triển khai phải hướng mạnh về cơ sở, lấy người dân làm trung tâm, làm chủ thể; các hoạt động phải phù hợp điều kiện thực tiễn của từng tổ dân phố, cộng đồng dân cư, khuyến khích sự sáng tạo, phát huy bản sắc văn hóa địa phương, tăng cường ứng dụng công nghệ số và thúc đẩy xã hội hóa.
Theo đó, đến năm 2030, phường Nha Trang phấn đấu 98% hộ gia đình được công nhận và giữ vững danh hiệu Gia đình văn hóa; 99% tổ dân phố được công nhận và giữ vững danh hiệu Tổ dân phố văn hóa; 70% khu dân cư xây dựng và duy trì hiệu quả mô hình “Khu dân cư sáng - xanh - sạch - đẹp”. Trong lĩnh vực thể thao, phường phấn đấu tỷ lệ người luyện tập thể dục thể thao thường xuyên đạt trên 58% dân số, đồng thời duy trì và phát triển các câu lạc bộ thể dục thể thao tại tổ dân phố, trường học và các thiết chế văn hóa, đáp ứng nhu cầu luyện tập, giao lưu của Nhân dân. Trong lĩnh vực thông tin và phát triển văn hóa đọc, phường Nha Trang phấn đấu 100% người dân có cơ hội tiếp cận, thụ hưởng và tham gia các hoạt động văn hóa, nghe, xem các kênh phát thanh, kênh truyền hình của Trung ương và địa phương; Khuyến khích xây dựng, duy trì và khai thác hiệu quả tủ sách pháp luật, tủ sách cộng đồng, tủ sách trường học, tủ sách tại Nhà văn hóa thôn phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương, đồng thời từng bước ứng dụng công nghệ thông tin trong tuyên truyền, giới thiệu sách và chia sẻ tài nguyên học tập; khuyến khích người dân khai thác các nguồn tài nguyên số, thư viện điện tử miễn phí do các cơ quan nhà nước cung cấp…
Một điểm đáng chú ý trong Kế hoạch là sự gắn kết giữa phát triển văn hóa với xây dựng môi trường sống, bảo vệ môi trường, chuyển đổi số và phát triển du lịch bền vững. Cụ thể, Phường Nha Trang sẽ chú trọng xây dựng gia đình văn hóa, tổ dân phố văn hóa; thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang và lễ hội; xây dựng các mô hình “Gia đình sống xanh”, “Khu dân cư xanh”; vận động người dân phân loại rác tại nguồn, bảo vệ môi trường và giữ gìn mỹ quan đô thị. Đồng thời, phát huy vai trò tự quản của cộng đồng trong bảo đảm an ninh trật tự, xây dựng đời sống văn hóa và phát triển cộng đồng.
Đối với một đô thị mà dịch vụ du lịch là ngành kinh tế mũi nhọn như Nha Trang, việc xây dựng môi trường văn hóa văn minh càng có ý nghĩa quan trọng. Báo cáo của UBND phường cho thấy chỉ trong 6 tháng đầu năm 2026, tổng lượt khách du lịch đến với Nha Trang ước đạt gần 12 triệu lượt, với hơn 3 triệu lượt khách quốc tế. Những con số này cho thấy văn hóa không tách rời hoạt động du lịch mà ngày càng trở thành một bộ phận quan trọng tạo nên sức hấp dẫn của điểm đến. Việc bảo tồn, phát huy các giá trị lịch sử, văn hóa, lễ hội, nghề truyền thống và bản sắc con người địa phương vừa góp phần nâng cao đời sống tinh thần của nhân dân, vừa quảng bá hình ảnh Nha Trang đến du khách trong nước và quốc tế.
Kế hoạch mới cũng đặt yêu cầu đổi mới phương thức tổ chức hoạt động văn hóa, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số. Hệ thống truyền thanh thông minh, Trang thông tin điện tử và các nền tảng số được xác định là những công cụ quan trọng để tuyên truyền chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, các phong trào thi đua, xây dựng đời sống văn hóa, bảo vệ môi trường và chuyển đổi số. Cùng với đó, phường chú trọng phát triển văn hóa đọc, khuyến khích xây dựng tủ sách pháp luật, tủ sách cộng đồng, tủ sách trường học; tổ chức các hoạt động giới thiệu sách, trưng bày sách, kể chuyện theo sách, giao lưu về văn hóa đọc; từng bước ứng dụng công nghệ để người dân tiếp cận các nguồn tài nguyên thông tin số và thư viện số.
Để kế hoạch đi vào cuộc sống, UBND phường Nha Trang xác định cần sự tham gia đồng bộ của cả hệ thống chính trị, các cơ quan, đơn vị, trường học, lực lượng vũ trang, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội, doanh nghiệp, các câu lạc bộ và đặc biệt là nhân dân. Trong đó, Phòng Văn hóa - Xã hội được giao làm cơ quan thường trực, tham mưu UBND phường triển khai thực hiện kế hoạch, hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc và đánh giá kết quả thực hiện. Trung tâm Dịch vụ, sự nghiệp công có trách nhiệm tổ chức các hoạt động văn hóa, văn nghệ, tuyên truyền cổ động trực quan, thông tin lưu động; quản lý, khai thác hiệu quả hệ thống truyền thanh, truyền thanh thông minh; phối hợp tổ chức các hoạt động thể thao và phát triển văn hóa đọc. Các trường học tăng cường giáo dục truyền thống lịch sử, văn hóa, đạo đức, lối sống; xây dựng môi trường văn hóa học đường lành mạnh; Phối hợp phát hiện, bồi dưỡng năng khiếu văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao trong học sinh. Các tổ dân phố trực tiếp tuyên truyền, vận động Nhân dân tích cực tham gia các hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao, duy trì hoạt động Nhà văn hóa, phát triển các câu lạc bộ và bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống…
Điều quan trọng nhất mà kế hoạch hướng đến đó là mọi hoạt động thúc đẩy phát triển văn hóa ở cơ sở đều phải xuất phát từ nhu cầu, nguyện vọng và lợi ích chính đáng của Nhân dân; mức độ hài lòng của người dân được xác định là một trong những tiêu chí đánh giá hiệu quả thực hiện phong trào. Phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng” được đặt vào quá trình xây dựng và tổ chức các hoạt động văn hóa ở cộng đồng.
Có thể thấy rõ, định hướng phát triển văn hóa trên địa bàn phường Nha Trang đang được tiếp cận theo hướng ngày càng thiết thực, gần dân và phục vụ người dân tốt hơn. Và khi mỗi gia đình thật sự là một tế bào văn hóa, mỗi tổ dân phố là một cộng đồng văn hóa và mỗi người dân đều tích cực tham gia sáng tạo, gìn giữ, lan tỏa những giá trị tốt đẹp, văn hóa sẽ thực sự trở thành nền tảng tinh thần, tạo động lực cho sự phát triển bền vững của phường Nha Trang.
Đức Cường